Bajzel, uśmotruchać, laćki. „Słownik dobrych łodzianizmów. Interpretują polscy ilustratorzy”

Łódź, jako miasto położone w centralnej Polsce chłonęła, co zrozumiałe, wpływy lingwistyczne ze wszystkich stron za sprawą napływającej do miasta za chlebem ludności.

Na kształtowanie się języka łodzian w dużej mierze wywarły wpływ gwary ludowe oraz żywy kontakt mieszkańców miasta z językiem niemieckim, rosyjskim oraz jidysz. Stąd obecność w nim germanizmów, takich jak: brecha, breszka (łom), tytka (papierowa torebka, zwinięty spiralnie kawałek papieru służący do pakowania cukierków; określenie znane również na Śląsku i w Poznańskiem), a także rusycyzmów (np. zwrot stać za czymś w znaczeniu stać po coś).

Wystawa Słownik dobrych łodzianizmów. Interpretują polscy ilustratorzy jest w pewnym sensie próbą przetestowania wyobraźni polskich ilustratorów. Wystawa prezentuje 23 wielkoformatowe ilustracje inspirowane tzw. łodzianizmami, czyli słowami charakterystycznymi dla naszego regionu, w tym funkcjonującymi wyłącznie w języku łódzkim.

Zaproszenie do projektu przyjęli: Karol Banach, Michał Bednarski, Blanka Biernat, Katarzyna Bogucka, Bartek Bojarczuk, Joanna Czaplewska,) Magda Grabowska-Wacławek(GraBOVSKA), Monika Hanulak, Izabela Kaczmarek-Szurek, Kazia Kalitan-Młodkowska, Jan Kallwejt, Bartek „Arobal” Kociemba , Bartosz Kosowski, Agata Królak, Michał Loba, Patryk Mogilnicki, Alek Morawski, Anna Niemierko, Patrycja Podkościelny, Anna Rudak, Dawid Ryski, Ola Woldańska-Płocińska, Martyna Wójcik-Śmierska.

Zadaniem każdego z twórców było zilustrowanie hasła/słowa ze słownika łódzkiego w formie plakatu za pomocą własnego języka artystycznego, wszystkie prace są zatem autorską interpretacją poszczególnych słów bądź wyrażeń. Wśród zilustrowanych pojęć znalazły się: skokobryki, dęciak, laćki, migawka, bigiel, glikować, badylarz, bijak, bajzel, boba, angielka, drapaki, kulawka, tytka, taryfa, foliówka, granda, krańcówka, kanar, kulosy, taryfa, trambambula czy uśmotruchać.

Większość z tych pojęć ma jakąś historię, która niejednokrotnie związana jest z ważnym wydarzeniem, np. słowo migawka (miesięczny bilet MPK) pojawiło się, gdy Łódź, jako jedno z pierwszych polskich miast uruchomiła 23 grudnia 1898 roku sieć elektrycznej komunikacji tramwajowej.

Definiując wybrane przez siebie pojęcia za pomocą grafiki, rysownicy postarali się o precyzję wypowiedzi, unikając jednocześnie dosadności, zostawiając przestrzeń dla wyobraźni widza, dając możliwość dopowiedzenia historii. Stanowi to z pewnością o wyjątkowości prac i dowodzi, że każdy z twórców traktuje odbiorcę jako partnera, wrażliwego czytelnika wizualnego języka.

Wernisaż wystawy Słownik dobrych łodzianizmów. Interpretują polscy ilustratorzy odbędzie się 17 maja 2019 (piątek) o godzinie 19:00 w łódzkiej Galerii Willa. Wystawa jest częścią Łódź Design Festival 2019 i będzie można ją oglądać do 21 lipca 2019. Więcej informacji znajdziecie na wydarzeniu na Facebooku.

Obrazek wyróżaniający: Joanna Czaplewska (Migawka), Ola Woldańska-Płocińska (Granda)

Plakat promujący wystawę Słownik dobrych łodzianizmów

Komentarze
Bajzel, uśmotruchać, laćki. „Słownik dobrych łodzianizmów. Interpretują polscy ilustratorzy”
Oceń artykuł